Ben / Heb vergeten

Here, you can discuss all grammar-related topics. If you are not sure in which subforum you should post your question, post it anyway and the moderators will move it to the right place.
Post Reply
ned97
Nieuwkomer
Posts: 1
Joined: Mon Feb 29, 2016 7:01 pm
Mother tongue: German
Second language: English (United States)
Gender: Male

Ben / Heb vergeten

Post by ned97 » Mon Feb 29, 2016 7:09 pm

Hallo allemaal! :-D

Ik heb een vraagje over de gebruik van ben / heb vergetten. Wat is het precies verschil tussen deze beiden? :?

User avatar
BrutallyFrank
Global moderator
Posts: 941
Joined: Fri Apr 20, 2007 3:47 pm
Country of residence: Netherlands
Mother tongue: Dutch (Netherlands)
Second language: English
Third language: German
Fourth language: French
Gender: Male
Location: Eijsden-Margraten

Re: Ben / Heb vergeten

Post by BrutallyFrank » Mon Feb 29, 2016 7:45 pm

Het Genootschap Onze Taal geeft de volgende uitleg:
"Vergeten zijn / vergeten hebben
Wat is juist: 'Ik heb zijn naam vergeten' of 'Ik ben zijn naam vergeten?

'Ik ben zijn naam vergeten' heeft de voorkeur.

Het werkwoord vergeten heeft twee betekenissen: 'iets niet meer weten, je iets niet meer herinneren, ergens niet aan gedacht hebben' en 'verzuimen iets te doen, verzuimen iets mee te nemen/brengen'.

Vergeten in de betekenis 'niet meer weten, je iets niet meer herinneren, ergens niet aan gedacht hebben' wordt in de voltooid tegenwoordige tijd bij voorkeur gecombineerd met het hulpwerkwoord zijn:

Ik ben zijn naam vergeten.
Ik ben de regels voor het vervoegen van de gebiedende wijs vergeten.

Bij vergeten in de betekenis 'verzuimen iets te doen of mee te nemen/brengen' mag zowel hebben als zijn worden gebruikt. Daarmee hangt een subtiel betekenisverschil samen:

Ik heb de boeken vergeten mee te brengen.
Ik ben de boeken vergeten mee te brengen.

Zin 1 legt de nadruk op de handeling zelf: het verzuimen, het niet-meebrengen. Zin 2 legt het accent op de toestand die het gevolg van het verzuimen is: de situatie nu, zonder boeken, omdat de 'ik' er niet aan gedacht heeft de boeken mee te brengen. Vergelijk ook:

Ik heb haar telefoonnummer vergeten.
Ik ben haar telefoonnummer vergeten.

In zin 1 ligt de nadruk op het feit dat de 'ik' verzuimd heeft het briefje met daarop het telefoonnummer mee te brengen en in zin 2 op het feit dat de 'ik' het telefoonnummer niet meer weet.

Dit subtiele betekenisverschil tussen een voltooide tijd met hebben en zijn is veel beter zichtbaar bij werkwoorden die een beweging uitdrukken, zoals lopen:

Ik heb de hele middag over het strand gelopen. (nadruk op de handeling: het lopen)
Ik ben vanmiddag naar het strand gelopen. (nadruk op het resultaat daarvan: de bestemming)"


Hopelijk beantwoord dit je vraag!
"Moenie worrie nie, alles sal reg kom" (maar hy het nie gesê wanneer nie!)

Image

ngonyama
Superlid
Posts: 1299
Joined: Mon Oct 12, 2009 12:15 am
Country of residence: United States
Mother tongue: Dutch (Netherlands)
Second language: English
Third language: German
Fourth language: French
Fifth, sixth, seventh, ..., languages: Russisch, Xhosa

Re: Ben / Heb vergeten

Post by ngonyama » Thu Mar 03, 2016 1:39 am

Ik vraag me af of het iets te maken heeft met een soort verklaring van onschuld. Werkwoorden die met "zijn" vervoegd worden, stellen namelijk vaak een proces voor, dat geen duidelijke 'dader' heeft:

:ik ben helemaal verbrand; dat is gebeurd zonder dat ik er erg in had!
:het ijs is gesmolten; dat is vanzelf gegaan!
:het is zo maar gebeurd, ik kon er niets aan doen

Zulke werkwoorden (gebeuren, smelten, verbanden) hebben echter in de regel geen lijdend voorwerp. Vergeten heeft dat wel. (Of moet ik dat als oorzakelijk voorwerp zien?)

:ik ben het vergeten. Sorry, hoor: dit 'proces' is mij zo maar overkomen, ik ben geen dader. Ik ben geheel onschuldig.

Het klinkt in ieder geval onschuldiger dan:

:Ik heb dat maar 'vergeten'! (Ik heb dat met opzet gedaan en ik schaam mij er niet voor de dader te zijn!)

Post Reply