onder/onderin/onderaan etc...

[voorzetsels]
Do we buy our train tickets 'in' or 'op' the station? Do we ask 'voor' or 'om' informatie?
Post Reply
User avatar
Langemarck
Waardevol lid
Posts: 75
Joined: Sun Jan 29, 2017 3:32 pm
Country of residence: Netherlands
Mother tongue: Polish
Second language: English
Third language: German
Gender: Male
Location: Utrecht

onder/onderin/onderaan etc...

Post by Langemarck » Fri Mar 24, 2017 10:20 am

Is deze zin correct? Woorden welker juistheid ik bijzonder niet zeker van ben, zet ik vetgedrukt.

Mijn kat was onderin* mijn bed geboren toen ik aan het slapen was, ik hoorde zijn piepen als eerste, ik had ook toevallig de bevruchting van zijn moeder gezien, want het had in mijn tuin plaatsgegrepen. En na 1.5 jaar te weten te moeten krijgen dat hij dood is gevonden - dat is verpletterend.

*dat is, de moederpoes had een plaats voor zichzelf gevonden op een ''hangmat'' van een weefstof die onderaan een beddendoeklade hing.
Ziet ge een fout in de bovenstaande uiting? Heb te allen tijd de vrijmoedigheid om er correcties aan te brengen!

ngonyama
Superlid
Posts: 1317
Joined: Mon Oct 12, 2009 12:15 am
Country of residence: United States
Mother tongue: Dutch (Netherlands)
Second language: English
Third language: German
Fourth language: French
Fifth, sixth, seventh, ..., languages: Russisch, Xhosa

Re: onder/onderin/onderaan etc...

Post by ngonyama » Fri Mar 24, 2017 5:27 pm

Langemarck wrote:Is deze zin correct? Woorden welker juistheid ik bijzonder niet zeker van ben, zet ik vetgedrukt.
"welker" is wel juist maar het klinkt overdreven archaïsch. Ik zou eerder zeggen:
Woorden waarvan ik niet zeker ben of ze juist zijn.


Mijn kat was onderin* mijn bed geboren toen ik aan het slapen was, ik hoorde zijn piepen als eerste, ik had ook toevallig de bevruchting van zijn moeder gezien, want het had in mijn tuin plaatsgegrepen. En na 1.5 jaar te weten te moeten krijgen dat hij dood is gevonden - dat is verpletterend.

"te" is wel juist, maar de zin is tamelijk lomp. Ik zou eerder zeggen

En om na 1,5 jaar te vernemen dat hij ...

"Om" wordt steeds meer weggelaten, maar hier zou ik het toch wel gebruiken.



*dat is, de moederpoes had een plaats voor zichzelf gevonden op een ''hangmat'' van een weefstof die onderaan een beddendoeklade hing.


Onderin en onderaan zijn alleen bijwoorden. Zoals je ze hier gebruikt, als voorzetsels, is dus niet juist. Je hoort de twee delen dan apart te schrijven:
Mijn kat was onder in mijn bed geboren
..die onder aan de beddendoeklade hing.

Als bijwoord kan het dus wel:
De jongen lagen onderin.
die eronderaan hing.


User avatar
Langemarck
Waardevol lid
Posts: 75
Joined: Sun Jan 29, 2017 3:32 pm
Country of residence: Netherlands
Mother tongue: Polish
Second language: English
Third language: German
Gender: Male
Location: Utrecht

Re: onder/onderin/onderaan etc...

Post by Langemarck » Sat Mar 25, 2017 9:43 am

ngonyama wrote:
Langemarck wrote:Is deze zin correct? Woorden welker juistheid ik bijzonder niet zeker van ben, zet ik vetgedrukt.
"welker" is wel juist maar het klinkt overdreven archaïsch. Ik zou eerder zeggen:
Woorden waarvan ik niet zeker ben of ze juist zijn.


Mijn kat was onderin* mijn bed geboren toen ik aan het slapen was, ik hoorde zijn piepen als eerste, ik had ook toevallig de bevruchting van zijn moeder gezien, want het had in mijn tuin plaatsgegrepen. En na 1.5 jaar te weten te moeten krijgen dat hij dood is gevonden - dat is verpletterend.

"te" is wel juist, maar de zin is tamelijk lomp. Ik zou eerder zeggen

En om na 1,5 jaar te vernemen dat hij ...

"Om" wordt steeds meer weggelaten, maar hier zou ik het toch wel gebruiken.



*dat is, de moederpoes had een plaats voor zichzelf gevonden op een ''hangmat'' van een weefstof die onderaan een beddendoeklade hing.


Onderin en onderaan zijn alleen bijwoorden. Zoals je ze hier gebruikt, als voorzetsels, is dus niet juist. Je hoort de twee delen dan apart te schrijven:
Mijn kat was onder in mijn bed geboren
..die onder aan de beddendoeklade hing.

Als bijwoord kan het dus wel:
De jongen lagen onderin.
die eronderaan hing.

Dank u zeer, Ngonyama.

En als men zei: De kat is onder het bed geboren. - zou dat acceptabel zijn?

Of hier: De ingang bevindt zich achter je rug. - is deze zin correct? Bedoeld: u hebt u alleenlijk om te draaien, en u vindt die.

Of deze: Uw boek ligt helemaal achter de grote stapel. - Moet hier bij ''achter'' nog een voorzetsel gebezigd worden?
Ziet ge een fout in de bovenstaande uiting? Heb te allen tijd de vrijmoedigheid om er correcties aan te brengen!

ngonyama
Superlid
Posts: 1317
Joined: Mon Oct 12, 2009 12:15 am
Country of residence: United States
Mother tongue: Dutch (Netherlands)
Second language: English
Third language: German
Fourth language: French
Fifth, sixth, seventh, ..., languages: Russisch, Xhosa

Re: onder/onderin/onderaan etc...

Post by ngonyama » Sun Mar 26, 2017 4:02 am

Langemarck wrote:
ngonyama wrote:
Langemarck wrote:Is deze zin correct? Woorden welker juistheid ik bijzonder niet zeker van ben, zet ik vetgedrukt.
"welker" is wel juist maar het klinkt overdreven archaïsch. Ik zou eerder zeggen:
Woorden waarvan ik niet zeker ben of ze juist zijn.


Mijn kat was onderin* mijn bed geboren toen ik aan het slapen was, ik hoorde zijn piepen als eerste, ik had ook toevallig de bevruchting van zijn moeder gezien, want het had in mijn tuin plaatsgegrepen. En na 1.5 jaar te weten te moeten krijgen dat hij dood is gevonden - dat is verpletterend.

"te" is wel juist, maar de zin is tamelijk lomp. Ik zou eerder zeggen

En om na 1,5 jaar te vernemen dat hij ...

"Om" wordt steeds meer weggelaten, maar hier zou ik het toch wel gebruiken.



*dat is, de moederpoes had een plaats voor zichzelf gevonden op een ''hangmat'' van een weefstof die onderaan een beddendoeklade hing.


Onderin en onderaan zijn alleen bijwoorden. Zoals je ze hier gebruikt, als voorzetsels, is dus niet juist. Je hoort de twee delen dan apart te schrijven:
Mijn kat was onder in mijn bed geboren
..die onder aan de beddendoeklade hing.

Als bijwoord kan het dus wel:
De jongen lagen onderin.
die eronderaan hing.

Dank u zeer, Ngonyama.

En als men zei: De kat is onder het bed geboren. - zou dat acceptabel zijn? Bij mijn bed zou dat moeilijk zijn, maar anderszins is het correct

Of hier: De ingang bevindt zich achter je rug. - is deze zin correct? Bedoeld: u hebt u alleenlijk om te draaien, en u vindt die. dat kan. Hoewel ik "rug" zou weglaten, omdat "achter iemands rug (om)" een slechte connotatie heeft: stiekem,

Of deze: Uw boek ligt helemaal achter de grote stapel. - Moet hier bij ''achter'' nog een voorzetsel gebezigd worden?
Ook dit kan, maar dan kun je het boek niet zien: het is erachter verdwenen

User avatar
Langemarck
Waardevol lid
Posts: 75
Joined: Sun Jan 29, 2017 3:32 pm
Country of residence: Netherlands
Mother tongue: Polish
Second language: English
Third language: German
Gender: Male
Location: Utrecht

Re: onder/onderin/onderaan etc...

Post by Langemarck » Sun Mar 26, 2017 4:53 pm

Langemarck wrote: Of deze: Uw boek ligt helemaal achter de grote stapel. - Moet hier bij ''achter'' nog een voorzetsel gebezigd worden?
Ook dit kan, maar dan kun je het boek niet zien: het is erachter verdwenen

Dank u nogmaals.

En wat zou het verschil zijn tussen: :?:

Het boek ligt achter de grote stapel.

en: Het ligt achter aan de grote stapel.

(Het ligt achter bij de stapel)
(Het ligt achter naast de stapel) <------- Zouden ook zulke mogelijk zijn?
Ziet ge een fout in de bovenstaande uiting? Heb te allen tijd de vrijmoedigheid om er correcties aan te brengen!

User avatar
BrutallyFrank
Global moderator
Posts: 967
Joined: Fri Apr 20, 2007 3:47 pm
Country of residence: Netherlands
Mother tongue: Dutch (Netherlands)
Second language: English
Third language: German
Fourth language: French
Gender: Male
Location: Eijsden-Margraten

Re: onder/onderin/onderaan etc...

Post by BrutallyFrank » Sun Mar 26, 2017 6:43 pm

Langemarck wrote:En wat zou het verschil zijn tussen: :?:

Het boek ligt achter de grote stapel.
Je komt dan eerst de stapel tegen en achter die stapel ligt het boek.

en: Het ligt achter aan de grote stapel.
Hier maakt het boek deel uit van de stapel en ligt het zo ver als mogelijk van je af: helemaal achter aan.

(Het ligt achter bij de stapel)
Dit hoeft niks te zeggen over de plaats van het boek ten opzichte van de stapel. Hier zou het kunnen zijn dat er een magazijn is (achter de winkel) waar zowel het boek als de stapel zich bevinden. Het boek ligt dan in de buurt van de stapel.
(Het ligt achter naast de stapel) <------- Zouden ook zulke mogelijk zijn?
Hetzelfde als de vorige, alleen is nu duidelijk waar het boek ten opzichte van de stapel ligt: ernaast
"Moenie worrie nie, alles sal reg kom" (maar hy het nie gesê wanneer nie!)

Image

User avatar
Langemarck
Waardevol lid
Posts: 75
Joined: Sun Jan 29, 2017 3:32 pm
Country of residence: Netherlands
Mother tongue: Polish
Second language: English
Third language: German
Gender: Male
Location: Utrecht

Re: onder/onderin/onderaan etc...

Post by Langemarck » Mon Mar 27, 2017 11:22 pm

BrutallyFrank wrote:
Langemarck wrote:En wat zou het verschil zijn tussen: :?:

Het boek ligt achter de grote stapel.
Je komt dan eerst de stapel tegen en achter die stapel ligt het boek.

en: Het ligt achter aan de grote stapel.
Hier maakt het boek deel uit van de stapel en ligt het zo ver als mogelijk van je af: helemaal achter aan.

(Het ligt achter bij de stapel)
Dit hoeft niks te zeggen over de plaats van het boek ten opzichte van de stapel. Hier zou het kunnen zijn dat er een magazijn is (achter de winkel) waar zowel het boek als de stapel zich bevinden. Het boek ligt dan in de buurt van de stapel.
(Het ligt achter naast de stapel) <------- Zouden ook zulke mogelijk zijn?
Hetzelfde als de vorige, alleen is nu duidelijk waar het boek ten opzichte van de stapel ligt: ernaast
Dank u, Frank. Nog één vraag: als ik wilde schrijven: Het ligt erachter, naast de stapel.
- dan moet er verplicht die komma staan, niet waar?

Het ligt erachter naast de stapel <------- zou onjuist zijn, klopt dit?
Ziet ge een fout in de bovenstaande uiting? Heb te allen tijd de vrijmoedigheid om er correcties aan te brengen!

Post Reply