'zoetjesaan' en 'langzamerhand'

by **Jae** » November 15th, 2008, 12:44 pm

Wat is het verschil tussen 'zoetjesaan' en 'langzamerhand'?

**Sponsor**

Do not like ads? Register for free and view this forum without ads.

by **BrutallyFrank** » November 15th, 2008, 1:27 pm

Ik geloof niet dat er echt verschil in zit. Hoogstens zal 'zoetjesaan' maar zelden gebruikt worden. Misschien dat het meer Vlaams dan Nederlands is.

En ander woord, dat ik wel vaker hoor, is 'stilletjesaan'. Maar 'langzamerhand' (soms ook 'langzaamaan') wordt nog het meest gebruikt.

by **Jae** » November 15th, 2008, 2:28 pm

Dank je wel, BF!

by **Grytolle** » November 15th, 2008, 6:20 pm

Bedankt! Ik had nooit eerder zoetjesaan gehoord (wel stilletjesaan) ^^

by **Jae** » November 15th, 2008, 6:41 pm

Grytolle wrote:Bedankt! Ik had nooit eerder zoetjesaan gehoord (wel stilletjesaan) ^^

Zoiets is ook wel nuttig om te weten!

by **Grytolle** » November 15th, 2008, 7:19 pm

Jae wrote:
Grytolle wrote:Bedankt! Ik had nooit eerder zoetjesaan gehoord (wel stilletjesaan) ^^

Zoiets is ook wel nuttig om te weten!

Nogmaals: Dat ik een woord niet ken, zegt niks over zijn gebruikelijkheid

by **Jae** » November 15th, 2008, 7:26 pm

Grytolle wrote:
Jae wrote:
Grytolle wrote:Bedankt! Ik had nooit eerder zoetjesaan gehoord (wel stilletjesaan) ^^

Zoiets is ook wel nuttig om te weten!
Nogmaals: Dat ik een woord niet ken, zegt niks over zijn gebruikelijkheid

Dat denk jij!

by **Quetzal** » November 15th, 2008, 10:23 pm

Ik vind op Google wel een aantal hits voor "zoetjesaan" zonder meer, maar de normale uitdrukking is toch "zo zoetjesaan".

Een typische zin met "zo zoetjesaan" is:

"Dat werd zo zoetjesaan wel eens tijd."

of

"Ik begin dat zo zoetjesaan beu te worden."

Met andere woorden, het geeft weer dat er een langzame evolutie is die nu zijn einde nadert; je hebt bv. lang geduld gehad maar nu begin je er genoeg van te krijgen.

"Langzamerhand" is vergelijkbaar, ook daar is de gebruikelijke uitdrukking "zo langzamerhand".

by **Jae** » November 15th, 2008, 11:06 pm

Dank je wel, Quetztal!

by **Wim** » November 15th, 2008, 11:31 pm

Als Hollander neig ik ertoe (zo) stilletjesaan (en zeker stilaan) als Vlaams te betitelen; zo zoetjesaan is voor mij een heel gewone informele uitdrukking. (Zo) langzamerhand is een neutrale uitdrukking die ik ook wel zou schrijven, zij het dan meestal zonder zo.

Bijwoorden met een verkleinvorm zijn wel iets bijzonders: kalmpjes aan doen, eventjes wachten, zo zoetjesaan maar eens naar huis gaan etc. Nu zijn verkleinwoorden in het Nederlands heel populair, maar verkleinende bijwoorden zijn internationaal gezien tamelijk uniek. Ik ken ze ook uit het Bretons (bijvoorbeeld goustadik 'kalmpjes aan'), maar dat zit ook maar in een uithoekje van de taalkunde.

Groetjes,
Wim

by **Jae** » November 16th, 2008, 1:07 am

Wim wrote:Bijwoorden met een verkleinvorm zijn wel iets bijzonders: kalmpjes aan doen, eventjes wachten, zo zoetjesaan maar eens naar huis gaan etc. Nu zijn verkleinwoorden in het Nederlands heel populair, maar verkleinende bijwoorden zijn internationaal gezien tamelijk uniek.

Dat is echt waar! Ik ben er gefascineerd door.

by **Jae** » April 20th, 2009, 2:27 pm

En 'geleidelijk'?

by **JazzedPotato** » April 20th, 2009, 4:19 pm

Jae wrote:En 'geleidelijk'?

Wat bedoel je precies? Er bestaat wel een ' geleidelijk aan' als je dat bedoelt?

' Zoetjesaan' wordt inderdaad in uitdrukkingen gebruikt, ' iets (zo) zoetjesaan zat worden' o.a.
' Geleidelijk aan ' zou ik denk ik niet zo snel in die context gebruiken. Toch eerder in een wat formelere situatie waar je 'zoetjesaan' minder snel gebruikt (langzamerhand kan weer wel, dat is wat minder informeel m.i.).

' Geleidelijk aan' duidt toch meestal op een geleidelijk proces, zoals het woord al aangeeft. Langzamerhand geeft meer de duur aan van iets (het duurt lang voor iets gebeurt bijvoorbeeld).

' Zo langzamerhand wordt het eens tijd dat je op eigen benen leert staan' .
' Ik ben zijn eindeloze getreuzel zo langzamerhand zat' .
(In bovenstaande gevallen kan je trouwens ook ' zo zoetjesaan' gebruiken, zeker in informelere sfeer.)

' Geleidelijk (aan) raakten we aan onze nieuwe woonsituatie gewend.' (i.e. het is een gewenningsproces).
' De productie komt geleidelijk aan op gang.' (i.e. een proces van op gang komen, starten).
' De Nederlandse energiemarkt vergroent geleidelijk aan.' (i.e. het is een geleidelijk proces van ' groener' wordende, natuurvriendelijker energiebronnen die op de markt komen).

by **heerMat** » April 20th, 2009, 6:11 pm

Ik heb ook nog nooit over 'zoetjesaan' gehoord. Normaal zou ik dan zeggen: "Dat zal wel Hollands zijn."
Maar aangezien hierboven staat "Misschien dat het meer Vlaams dan Nederlands is," gaat die stelling niet op

En trouwens, wil je wel eens niet doen alsof Vlaams geen Nederlands is! :-D

by **JazzedPotato** » April 20th, 2009, 6:58 pm

heerMat wrote:Ik heb ook nog nooit over 'zoetjesaan' gehoord. Normaal zou ik dan zeggen: "Dat zal wel Hollands zijn."
Maar aangezien hierboven staat "Misschien dat het meer Vlaams dan Nederlands is," gaat die stelling niet op

Daarover verschillen de meningen dus.

Ik heb er in ieder geval wel van gehoord.
Je kunt het overigens ook op synoniemen.net terugvinden:

Zoetjes aan:
trefwoord: langzamerhand
synoniemen: allengs, gaandeweg, geleidelijk, mettertijd, stilaan, stilletjes, stilletjesaan, van lieverlede, zachtjes aan, zoetjes aan
Bron: http://synoniemen.net/index.php?zoekterm=zoetjes+aan

Zoetjes:
trefwoord: langzaam
synoniemen: geleidelijk, zachtjes, zoetjes

trefwoord: mondjesmaat
synoniemen: langzaamaan, langzamerhand, stilaan, stukje bij beetje, zoetjes
Bron: http://synoniemen.net/index.php?zoekterm=zoetjes

En trouwens, wil je wel eens niet doen alsof Vlaams geen Nederlands is!

Ik neem voor het gemak even aan dat dit niet aan mij gericht is..