Iets en niets zijn altijd enkelvoud.
| Voornaamwoord
| Toepassing
|
| iets
| enkelvoud
|
| niets
| enkelvoud
|
In combinatie met een voorzetsel (met iets, voor niets) kunnen we in plaats van iets of niets een voornaamwoordelijk bijwoord gebruiken (zie hieronder).
Iets en niets
| Ik wil graag iets zeggen.
|
| Moeten we iets meenemen?
|
| We hebben nog niets gedaan.
|
| Niets is onmogelijk.
|
Voornaamwoordelijk bijwoorden ergens en nergens
Soms veranderen iets en niets in voornaamwoordelijk bijwoorden als er een voorzetsel voor staat. In plaats van voor iets, bijvoorbeeld, kunnen we ook ergens voor zeggen.
Dit is echter niet verplicht. Het is geen probleem om een voorzetsel voor iets of niets te zetten. Maar als we een voornaamwoordelijk bijwoord willen gebruiken, zeggen we ergens in plaats van iets en nergens in plaats van niets. In een schema:
| voorzetsel + iets
|
| ergens + voorzetsel
|
| voorzetsel + niets
|
| nergens + voorzetsel
|
Let op: (n)ergens wordt los van het voorzetsel geschreven.
| Dat deed me aan iets denken.
|
| Dat deed me ergens aan denken.
|
| Ze was voor niets bang.
|
| Ze was nergens bang voor.
|
Iets en niets voor bijvoeglijk naamwoorden
Als iets of niets voor een bijvoeglijk naamwoord staat, komt er een -s achter het bijvoeglijk naamwoord.
| Er is niets interessants op tv.
|
| Er is niets anders.
|
| Kun jij iets beters bedenken?
|
| Er was iets vreemds aan hem.
|