(:title Het voornaamwoordelijk bijwoord:)
====
(:div class="noprint" style="font-size:0.85em":)
PICS:arrowlink.gif"internal link" [[FORUM:quiz.php?c=7 | Pronouns exercises]] PICS:link_icon.gif"link"[[AXS:ax.pl?http://www.sil.org/linguistics/GlossaryOfLinguisticTerms/WhatIsAPronoun.htm" | What is a pronoun? SIL International]]
(:divend:)
====
(:div class="translated":)
{$TransBy} Bieneke Berendsen
(:divend:)
====
Er zijn verschillende Nederlandse voornaamwoorden waar we geen voorzetsel voor kunnen zetten. We zeggen niet: "Ik houd ''van dat''", maar "Ik houd ''daarvan''".

'Daarvan' is een voornaamwoordelijk bijwoord. Op de volgende pagina staat een lijst met Nederlandse voornaamwoordelijk bijwoorden.

Laten we eerst eens kijken hoe het precies werkt.

We nemen als voorbeeld het voorzetsel 'in' en het persoonlijk voornaamwoord 'het' (verwar dit niet met het [[NounsAndArticles.02|''lidwoord'' 'het']]!)

Als we 'in' voor 'het' plaatsen, dan:
* vervangen we 'het' door 'er'
* plaatsen we 'er' vóór 'in' ('in' wordt nu dus een 'achterzetsel')
* plakken we de beide woorden aan elkaar: 'erin'

Dit is wat er gebeurt:
====

(:table width="90%" align="center" cellspacing="15px" style="border:none;font-size:1.3em":)
(:cellnr width="45%" align="center" style="border:1px solid #339999; background-color:#ffcc66;padding:0.5em":)voorzetsel + '''het'''
(:cell align="center" valign="middle":)PICS:arrow_right.gif"arrow"
(:cell width="45%" align="center" style="border:1px solid #339999; background-color:#ffcc66;padding:0.5em":)'''er'''+voorzetsel
(:tableend:)

====
Als je grafische illustratie te abstract vindt, lees dan de voorbeelden hieronder.
====

(:table width='60%' align='center' cellspacing='0' class='gray':)
(:cellnr class='gray':)Hij protesteert '''tegen het onrecht'''.
(:cellnr class='gray':)Hij protesteert '''ertegen'''.
(:cellnr class='gray':)Niet: hij prostesteert <s>tegen het</s>.
(:tableend:)

(:table width='60%' align='center' cellspacing='0' class='gray':)
(:cellnr class='gray':)We doken '''in het water '''.
(:cellnr class='gray':)We doken '''erin'''.
(:cellnr class='gray':)Niet: we doken <s>in het</s>.
(:tableend:)

====
Het voornaamwoordelijk bijwoord komt niet altijd in één stuk voor. Vaak staan er andere woorden tussen. Dit kun je zien in de zinnen hieronder.
====

(:table width='60%' align='center' cellspacing='0' class='gray':)
(:cellnr class='gray':)Hij protesteert al jaren '''tegen het onrecht'''.
(:cellnr class='gray':)Hij protesteert '''er''' al jaren '''tegen'''.
(:tableend:)

(:table width='60%' align='center' cellspacing='0' class='gray':)
(:cellnr width='50%' class='gray':)We doken meteen '''in het water'''.
(:cellnr class='gray':)We doken '''er''' meteen '''in'''.
(:tableend:)

====
De splitsing van het voornaamwoordelijk bijwoord is iets wat we in het hoofdstuk [[WordOrder.00 | woordvolgorde]] bespreken, meer specifiek, [[WordOrder.29 | hier]].

'Het' is niet het enige voornaamwoord dat in een voornaamwoordelijk bijwoord ('er') kan veranderen. Hetzelfde gebeurt met diverse andere voornaamwoorden. Andere voorbeelden zijn 'wat' (dat in 'waar' verandert) en 'dat' (dat in 'daar' verandert).

Op de volgende pagina lees je welke andere Nederlandse voornaamwoorden veranderen in een voornaamwoordelijk bijwoord.
====

(:div id="next":)
<input name="next page" type="button" class="nextButton" title="next page" onmouseover="className='nextButtonOn'" onmouseout="className='nextButton'" onclick="location='?n=Pronouns.ad03'" value="{$NextPage}  >" />
(:divend:)